مبانی و اصول برنامه درسی دبستان و پیش دبستان(قابل ویرایش)
برنامه ریزی آموزشی چیست؟
- بعد کمیتی برنامه ریزی آموزش و پرورش
بعد کمیتی برنامه ریزی آموزش و پرورش به مسایلی می پردازد که جنبه مقداری و شمارشی دارند، از قبیل تعداد افراد مورد نیاز، در سطوح مختلف دانش و مهارت و تخصص، برای بخشهای مختلف تولید و خدمات. تعداد افراد لازم التعلیم در گروه های مختلف سنی. تعداد شاگردان در دوره های مختلف رسمی عمومی. تعداد شاگردان در دوره های و رشته های مختلف تخصصی تحصیلات رسمی. تعداد شاگردان در برنامه های مختلف غیر رسمی. تعداد معلمان برای دوره ها، رشته ها و برنامه های مختلف آموزشی. تعداد مدیران و کارکنان آموزشی. تعداد مدارس و مراکز و تاسیسات مختلف آموزشی. تجهیزات و وسایل آموزشی و …
- بعد کیفیتی برنامه ریزی آموزش و پرورش
بعد کیفیتی برنامه ریزی آموزش و پرورش با محتوای آموزش و پرورش و چگونگی انجام آن سرو کار دارد و مسایلی از قبیل: فلسفه آموزش و پرورش، آرمانها، مقاصد و هدفهای آموزش و پرورش، مواد درسی، تربیت معلم و مدیر، روش شناسی آموزش و پرورش، ارتباطات آموزش و پرورش ، محیط و فضای معنوی و روانی آموزش و پرورش و … شامل می شود.
بدیهی است که هر برنامه آموزشی و پرورشی، هم عناصر کمیتی دارد و هم اجزای کیفیتی. که در برنامه ریزی باید به هر دو توجه شود. در گذشته، برنامه ریزیهای آموزش و پرورش تک بعدی بودند و فقط هدفهای کمیتی مورد توجه بودند. ولی به تدریج پای مسایل کیفیتی که در حقیقت جان وروح آموزش و پرورش هستند نیز به میان کشیده شده است. اما باید اذعان داشت که بازوی کیفیتی برنامه ریزیهای آموزش و پرورش در مقایسه با بازوی کیفیتی هنوز بسیار ضعیف و ناتوان مانده است .
برنامه ریزی آموزش و پرورش
برای ورود به بحث اهمیت برنامه ریزی آموزش و پرورش، قبلا باید پیش فرضه ای خود را از برنامه ریزی و آموزش وپرورش مشخص کنیم .
برنامه ریزی چیست؟
برنامه ریزی یعنی نقشه کشیدن، نقشه کشیدن برای نیل به مقصد، برای دستیابی به خواسته ها .
* چند تعریف برای مفهوم برنامه ریزی
– برنامه ریزی، یعنی نقشه کشیدن برای دستیابی به خواسته ها .
– برنامه ریزی، راهی است برای هدایت حساب شده فعالیت انسان به سوی منظور مشخص.
– برنامه ریزی، فراگرد ی است دور نگر برای جهت دادن منطقی به فعالیت های جمعی .
– برنامه ریزی یعنی نقشه کشیدن برای آینده و پیش بینی راه دستیابی به آن .
مفاهیم برنامه ریزی
در برنامه ریزی چند مفهوم زیر مستتر است :
– جریان و مداومت .
– ارشاد و هدایت .
– دورنگری و هدف گیری .
- تفکر و عقلانیت .
مفهوم جریان و مداومت در برنامه ریزی
برنامه ریزی به نوشتن برنامه ختم نمی شود بلکه فراگردی است که باید مداومت داشته باشد و با توجه به بازتاب نتایج فعالیت های انجام شده، یافته های جدید، تغییرات تکنولوژی، پیشرفت دانش و معرفت دگرگونی منابع و امکانات و تحول اولویت ها، دائم ارزیابی شده و تکمیل گردد.
مفهوم ارشاد و هدایت در برنامه ریزی
برنامه ریزی متضمن ارشاد، هدایت و مداخله در فعالیت های جمعی است و به همین جهت بسته به چگونگی و میزان اعمال نفوذش اشکال گوناگون به خود می گیرد .
مفهوم دور نگری و هدف گیری در برنامه ریزی
برنامه ریزی فعالیتی جهت دار و دورنگر، بدین جهت بسته به چگونگی انتخاب هدف، ممکن است فعالیتی باشد آینده نگر، آینده ساز، یا آینده گزین .
– اگر هدف برنامه ریزی فقط پیش بینی آینده باشد، در این صورت فعالیتی است آینده نگر.
– اگر هدف برنامه ریزی ساختن و شکل دادن به آینده باشد، در این صورت فعالیتی است آینده ساز.
– اگر هدف برنامه ریزی انتخاب کردن بین اشکال مختلف آینده باشد، در این صورت فعالیتی است آینده گزین.